Przelicznik jednostek SI i CGS dla magnesów neodymowych
Temperatura pracy, masa i wymiary – trzy wielkości, które w kartach katalogowych magnesów potrafią być podane w każdym z dwóch układów. Wpisz jedną wartość, dostajesz wszystkie pozostale.
Szukasz tesli, gaussów albo MGOe? To osobna strona: przelicznik jednostek magnetycznych. Tutaj są wielkości towarzyszące, które mimo to decydują o doborze materiału – przede wszystkim temperatura.
Temperatura
| Jednostka | Wartość |
|---|
Masa
| Jednostka | Wartość |
|---|
Długość
| Jednostka | Wartość |
|---|
Odpowiedniki wielkości magnetycznych w obu układach
Tabela niżej służy do odczytania, która jednostka CGS odpowiada której jednostce SI. Mnożnik podano dla przejścia z SI na CGS – w drugą stronę dzieli się przez tę samą liczbę.
| Wielkość | Symbol | SI | Mnożnik SI → CGS | CGS |
|---|---|---|---|---|
| Strumień magnetyczny | Φ | Wb (weber) | 108 | Mx (makswel) |
| Indukcja magnetyczna | B | T (tesla) | 104 | Gs (gauss) |
| Natężenie pola | H | A/m | 0,0125664 | Oe (oersted) |
| Namagnesowanie | M | A/m | 10-3 | Gs (gauss) |
| Polaryzacja | J | T (tesla) | 104/4π | Gs (gauss) |
| Siła magnetomotoryczna | Fm | A (amper) | 4π/10 | Gi (gilbert) |
| Siła | F | N (niuton) | 105 | dyn (dyna) |
| Gęstość energii | BHmax | kJ/m³ | 0,125664 | MGOe |
| Przenikalność | μ | H/m | 107/4π | bezwymiarowa |
Temperatura, czyli parametr, który kosztuje najwięcej pomyłek
Ze wszystkich wielkości towarzyszących temperatura jest jedyną, która potrafi zniszczyć magnes nieodwracalnie, i jedyną, która w katalogach bywa podana w stopniach Fahrenheita. Zwykły magnes neodymowy klasy N pracuje do 80 °C. To 176 °F – liczba, która czytelnikowi przyzwyczajonemu do skali Celsjusza nie mówi nic, dopóki jej nie przeliczy.
Przekroczenie tej granicy nie objawia się od razu. Magnes traci część właściwości trwale, nawet po ostygnięciu, i strata narasta z każdym przegrzaniem. W wirniku prądnicy, gdzie uzwojenie grzeje sąsiadującą z magnesem stal, temperatura 80 °C nie jest hipotezą – jest zwykłym stanem pracy po godzinie przy pełnym obciążeniu.
Klasy temperaturowe: litera po numerze
Oznaczenie materiału ma zwykle postać numeru i litery: N38, N38M, N38H, N38SH. Numer mówi o gęstości energii, litera – o dopuszczalnej temperaturze pracy. Bez litery jest 80 °C. M oznacza 100 °C, H – 120 °C, SH – 150 °C, UH – 180 °C, EH – 200 °C.
Za odporność temperaturową płaci się gęstością energii: przy tej samej wielkości bryły materiał w wersji SH będzie słabszy od zwykłego N. Dlatego dobór nie polega na wzięciu najlepszej litery, tylko na oszacowaniu realnej temperatury pracy i wzięciu klasy o jeden stopień wyższej – to zapas na to, czego nie przewidzieliśmy.
Cale w wymiarach, czyli skąd biorą się dziwne liczby
Magnes o średnicy 25,4 mm nie jest wynikiem kaprysu konstruktora, tylko przeliczeniem calowego wymiaru. Ta sama zasada tłumaczy średnice 12,7 mm (pół cala), 19,05 mm (trzy czwarte) i 6,35 mm (jedna czwarta). Jeśli w projekcie potrzebna jest współpraca z częścią amerykańską albo brytyjską, warto sprawdzić, czy pozornie nierówny wymiar nie jest calowym okrągłym.
Odwrotnie też: magnes o średnicy 20 mm nie wejdzie w otwór zaprojektowany na trzy czwarte cala, bo brakuje mu około milimetra. W połączeniach klejonych taki luz jest dopuszczalny, w pasowanych ciasno – już nie.
Gram i uncja przy wysyłce
Masa pojawia się głównie przy kosztach transportu i przy obliczaniu wyważenia wirnika. Magnes neodymowy ma gęstość około 7,5 g/cm³, czyli niewiele mniej niż stal. Walec o średnicy 20 mm i wysokości 10 mm ma objętość około 3,14 cm³ i waży około 23,5 g. Osiem takich magnesów na wirniku to prawie 190 g masy dołożonej niesymetrycznie, jeśli nie są rozłożone równomiernie – i to jest przyczyna drgań, o której łatwo zapomnieć.
Do policzenia masy i siły konkretnej bryły służy kalkulator siły i masy magnesów. Pełna lista dostępnych wymiarów stoi w kategoriach: walce, płytki i pierścienie.